PGS.TS. Trần Đức Hậu là cựu sinh viên Khóa 49 của Khoa Sinh-KTNN, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Sau khi tốt nghiệp đại học, ông bắt đầu công tác tại Khoa từ năm 2003 và tiếp tục hoàn thành chương trình thạc sĩ tại Trường, trước khi được đào tạo tiến sĩ tại Trường Đại học Kochi (Nhật Bản). Trong giai đoạn 2016-2023, ông là giảng viên và nghiên cứu viên mời tại nhiều viện nghiên cứu và trường đại học uy tín ở Nhật Bản. Trải qua quá trình công tác và phát triển chuyên môn, ông được bổ nhiệm chức danh Phó Giáo sư năm 2020, từng giữ chức Trưởng Bộ môn Động vật học (2016–2021), Phó Trưởng Khoa Sinh học (2021–2025) và hiện đang đảm nhiệm cương vị Trưởng Khoa Sinh học.

Ảnh 1. PGS.TS. Trần Đức Hậu nhận giải thưởng Khoa học công nghệ cấp Trường năm 2026

PGS.TS. Trần Đức Hậu là nhà khoa học có nhiều đóng góp nổi bật trong lĩnh vực Sinh học và Sinh thái học, với các hướng nghiên cứu trọng tâm bao gồm: Sinh học và sinh thái cá, Đa dạng sinh học và bảo tồn, Phân loại học và di truyền, cũng như Ứng dụng các công nghệ hiện đại như trí tuệ nhân tạo (AI) và viễn thám trong nghiên cứu sinh thái và bảo tồn. Những định hướng này không chỉ thể hiện sự bắt kịp xu thế khoa học công nghệ mới mà còn gắn liền với các vấn đề thực tiễn trong bảo tồn và phát triển bền vững tài nguyên sinh học tại Việt Nam.

Ảnh 2. PGS.TS. Trần Đức Hậu nhận hoa chúc mừng từ đồng nghiệp và học trò

Trong giai đoạn 2021–2026, PGS.TS. Trần Đức Hậu đã đạt được nhiều thành tựu ấn tượng trong hoạt động khoa học công nghệ. Ông là tác giả và đồng tác giả của 69 công trình khoa học, trong đó có 38 bài báo được công bố trên các tạp chí quốc tế uy tín thuộc hệ thống Scopus/WoS (gồm 14 bài Q1 và 15 bài Q2), 31 bài trên tạp chí trong nước và Hội nghị Quốc gia. Bên cạnh đó, ông còn tham gia biên soạn 02 giáo trình và chủ biên 02 sách chuyên khảo, góp phần quan trọng vào công tác đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực Sinh học.

Về hoạt động nghiên cứu, PGS.TS. Trần Đức Hậu đã chủ trì và tham gia nhiều đề tài, dự án khoa học các cấp, bao gồm đề tài cấp Bộ Giáo dục và Đào tạo, đề tài Nafosted, các dự án hợp tác quốc tế với Nhật Bản và Vương quốc Anh, cũng như các hợp đồng tư vấn chuyên môn trong lĩnh vực động vật thủy sinh. Hiện nay, ông tiếp tục đảm nhiệm vai trò chủ nhiệm 2 đề tài nghiên cứu cấp Bộ và Nafosted, khẳng định năng lực chuyên môn và uy tín học thuật trong cộng đồng khoa học.

Ảnh 3. PGS.TS. Trần Đức Hậu trong các chuyến đi thực địa 

Các nghiên cứu của PGS.TS. Trần Đức Hậu đã góp phần xây dựng cơ sở dữ liệu quan trọng về đa dạng cá, bổ sung nhiều dẫn liệu mới về khu hệ và sinh thái học cá tại Việt Nam. Đồng thời, việc đẩy mạnh công bố quốc tế, mở rộng hợp tác học thuật và ứng dụng công nghệ hiện đại đã góp phần nâng cao vị thế nghiên cứu của Khoa Sinh học nói riêng và Trường Đại học Sư phạm Hà Nội nói chung trên trường quốc tế.

Không chỉ là một nhà khoa học, PGS.TS. Trần Đức Hậu còn có đóng góp tích cực trong hoạt động học thuật và kết nối cộng đồng. Với vai trò Phó Chủ tịch Hội Ngư học Việt Nam, ông đã tham gia điều phối tổ chức hai Hội nghị khoa học toàn quốc về Ngư học, tạo diễn đàn trao đổi học thuật, thúc đẩy hợp tác nghiên cứu giữa các nhà khoa học trong và ngoài nước. PGS.TS. Trần Đức Hậu là người tích cực chia sẻ các kết quả nghiên cứu tới đồng nghiệp, người học và cộng đồng khoa học trong nước cũng như quốc tế. Trong thời gian 2021-2026, ông đã có 13 bài báo cáo trình bày tại các hoạt động seminar ở bộ môn, khoa và các hội nghị, hội thảo quốc gia, quốc tế.

Bên cạnh hoạt động nghiên cứu, PGS.TS. Trần Đức Hậu còn có nhiều đóng góp nổi bật trong công tác đào tạo tại Khoa Sinh học. Ông là một trong những giảng viên tâm huyết và có nhiều thành tích trong hoạt động hướng dẫn sinh viên tham gia nghiên cứu khoa học. Tiêu biểu, trong năm học 2024-2025, nhóm sinh viên do ông hướng dẫn đã đạt giải Khuyến khích cấp Bộ, giải Nhất cấp Trường và giải Nhì cấp Khoa. Năm học 2025-2026, nhóm sinh viên của PGS.TS. Trần Đức Hậu đạt giải Nhất cấp Khoa. Đồng thời, ông đang hướng dẫn 02 nghiên cứu sinh, nhiều học viên cao học và sinh viên thực hiện khóa luận tốt nghiệp/đề tài nghiên cứu khoa học.

Ảnh 4. PGS.TS. Trần Đức Hậu chụp ảnh cùng nhóm sinh viên dành giải thưởng NCKH năm 2025

Giải thưởng Khoa học và Công nghệ cấp Trường giai đoạn 2021-2026 là sự ghi nhận xứng đáng cho những nỗ lực bền bỉ và đóng góp quan trọng của PGS.TS. Trần Đức Hậu trong lĩnh vực khoa học tự nhiên. Đây không chỉ là niềm tự hào của cá nhân ông mà còn là niềm vinh dự lớn của Khoa Sinh học và Trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Các đóng góp nổi bật của PGS.TS. Trần Đức Hậu trong nghiên cứu khoa học không chỉ khẳng định uy tín cá nhân mà còn góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững, nâng cao năng lực nghiên cứu và vị thế học thuật của Khoa Sinh học trong hệ thống các cơ sở đào tạo và nghiên cứu.

Bài: Khoa Sinh học